Rębków - kultura materialna /i nie tylko/ wsi  email


"Dziewczyna spuszcza z wolna w ciemną studnię wiadro -

I czeka..."

Studnie

Studnie lat temu pięćdziesiąt i wcześniej były to przede wszystkim studnie tzw kopane czyli jak byśmy je dzisiaj określili kręgowe. To określenie kręgowe nie jest ścisłe ponieważ w Rębkowie były studnie wykonane:
-  z pełnych kręgów cementowych,
- ze specjalnych cementowych cegieł z których każda byłą częścią okręgu - np studnia w środku wsi u Karczmarczyków,
- z cembrowiną drewnianą i były to studnie o przekroju kwadratowym - np na Borkach oraz we dworze /folwark patrz spis - studnia drewniana/.
Poza jedną studnią która istniała naprzeciw remizy strażackiej studnie te były zagłębione w warstwie wodonośnej a więc były to studnie dennonaciekowe lub boczno naciekowe jeśli były posadowione na źródle / np studnia na Borkach w środku wsi/. Głębokość studni w zależności od miejsca wynosiła najczęściej 4-8  metrów. Nie były więc to studnie głębokie a więc i jakość wody była różna.
Studnia która istniała jeszcze w latach siedemdziesiątych przy drodze, naprzeciw remizy, zwana studnią Sobieskiego /Sobeckiego?/ była zasilana za pomocą drewnianych rur ze źródła. Bliższy opis tej studni jest na stronie wodociąg. Pełniła więc ona rolę zbiornika wody.
Największe problemy były z zaopatrzeniem wody na Podsadowcu. Jest prawdopodobne, że ta studnia zwaną studnią Sobieskiego była wykorzystywana  do zaopatrywania w wodę mieszkańców Podsadowca. Przed podłączeniem wodociągu w tej części Rębkowa  zdarzały się "kradzieże" wody ze studni między sąsiadami!
W Rębkowie studnie były budowane także jako wspólne np na granicy między sąsiadami.

Czerpanie wody

Podwórko i żuraw - Henryk Ornat Wodę ze studni czerpano za pomocą:
- kulki czyli drążka zakończonego specjalnym haczykiem do zawieszenia kubełka,
- żurawia - tu opis obliczeń żurawia,
- kołowrotu,
- oraz była próba w latach trzydziestych /instalacja istnieje do dziś/ podłączenia rury ze studni bezpośrednio do domu i pompowania wody wewnątrz domu za pomocą pompy dwutłokowej z zaworami kulowymi.
Problem z tą instalacją polegał na tym, że studnia z której ta pompa miała czerpać wodę była posadowiona na kurzawkowej warstwie wodonośnej i dość często trzeba było czyścić tłoki ponieważ nie umiano sobie poradzić z filtracją drobnych piasków które wraz z wodą dostawały się do pompy.

Żuraw - rysunek do obliczeń

rysunek Stefan Jerzy Siudalski © 1990
Żuraw studzienny

Ciekawostki dotyczące studni i źródeł

Są ludzie którzy twierdzą, że woda jest wszędzie tylko wystarczy głęboko kopać - zapominają tylko, że hasło głęboko może oznaczać 50, 100, 150 lub więcej metrów. W Rębkowie oprócz Podsadowca specjalnych kłopotów z wodą nie było. Czasami były kłopoty z jej nadmiarem ale o tym najlepiej poczytać na stronie do której link znajduje się tu.  W Rębkowie i na jego polach jest  kilka źródeł wody i każde z nich ma inną wodę - inna tzn o innym składzie.

Stefan Jerzy Siudalski styczeń 2006/2009 ©
Powrót do strony głównej